مجموعه گردشگری بیک در شهرستان اشکذر در شرف بهره برداری

به گزارش روابط عمومی ادراه میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی شهرستان اشکذر ، مهندس  محمود ادیبان ، مسئول میراث فرهنگی شهرستان اشکذر اظهار داشت مجموعه گردشگری سعید بیک با پیشرفت فیزیکی 90درصد در روستای چرخاب اشکذر در شرف بهره برداری است .

ادامه مطلب

قدیمی ترین خانه روستای صدرآباد در حال مرمت وبازسازی

به گزارش روابط عمومی اداره میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری شهرستان اشکذر، مهندس محمود ادیبان ، مسئول این اداره از آغاز عملیات بازسازی ومرمت خانه علی محمد سلمانی ، یکی از قدیمی ترین خانه ها در روستای صدرآباد رستاق ،که درسالیان گذشته  خسارتهای زیادی دیده وقسمتهای از آن تخریب شده بود خبر داد.

وی اعلام نمود این بناها ی تاریخی شناسنامه وشجره نامه روستاها می باشند و نشان دهنده تاریخ و فرهنگ مردم زحمتکش روستا هستند و ابراز خرسندی نمود که با مرمت و بازسازی این خانه ها در روستا ها ، اولا از تخریب این میراث ارزشمند تاریخی فرهنگی جلوگیری شده و ثانیاَ موجب پویایی وزنده شدن بافت های تاریخی و درنهایت برگشت اهالی و سکونت در روستاها می شوند .

ادامه مطلب

مسجد جامع حاجی آباد رستاق در شهرستان اشکذر، در حال مرمت و بازسازی

مهندس ادیبان اظهار داشت  این مرحله از مرمت شامل آوار برداری و جمع آوری نخاله ها و سقف هایی فروریخته ،شفته ریزی پای ستونها ،اجرای ستونها ، اجرای سقف، کونوشکنی ، کاهگل و آجرفرش پشت بام ، اجرای ازاره چینی پای دیوارها ، کاهگل بدنه و اجرای نمای بیرونی مسجد می باشد که با معماری کاملا سنتی و با استفاده از مصالح خشت و گل و همگون با بافت تاریخی و با استفاده از استادکاران قدیمی و با تجربه مرمت ابنیه تاریخی در حال اجرا می باشد .

ادامه مطلب

ثبت اثر فرهنگی - تاریخی کاروانسرای همت آباد در فهرست آثار ملی

 

به گزارش روابط عمومی ادراه میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری شهرستان اشکذر ، مهندس  محمود ادیبان ، مسئول   میراث فرهنگی شهرستان اشکذر اظهار داشت کاروانسرای همت اباد به شماره 102 در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسید . 

ادامه مطلب

آب انبار فاطمه صغری در شهرستان اشکذر جزء آثار ملی کشور به ثبت رسید .

به گزارش روابط عمومی ادراه میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری شهرستان اشکذر ، مهندس  محمود ادیبان ، مسئول میراث فرهنگی شهرستان اشکذر اظهار داشت آب انبار فاطمه صغری در روستای فیروزآباد به شماره 32818 در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسید .

 رئیس میراث فرهنگی شهرستان اشکذر تصریح نمودند این آب انبار شیر توسط قنات فیروزآباد پر میشده که بعد ازخشک شدن آب قنات تا مدتی  با آب چاه پر شده ودر حال حاضر خالی از آب است.دارای یک ورودی در ضلع غربی ، پله هایی در طول دالان شیبدار تا  پاشیر و  مخزن آب انبار  که با سقف گنبدی و دو بادگیر که با چهار دهنه ، از چهار جهت  باعث خنک نگه داشتن آب میشده  است .

 

ادامه مطلب

ثبت ایستگاه راه آهن جلال آباد رستاق در میراث ملی کشور

 

به گزارش روابط عمومی اداره میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری شهرستان اشکذر، مهندس محمود ادیبان تصریح نمود ایستگاه راه آهن جلال آباد رستاق نیز در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسید .

طی ثبت چند ایستگاه راه آهن شهرستان اشکذر در فهرست آثار ملی ، ایستگاه راه آهن روستای جلال آباد رستاق نیز در فهرست آثار ملی  ثبت  شد .

ادامه مطلب

حسینیه مجومرد در فهرست آثار ملی به ثبث رسید .

به گزارش روابط عمومی اداره میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری شهرستان اشکذر، مهندس محمود ادیبان اظهار کرد حسینیه تاریخی مجومرد به فهرست  آثار ثبتی شهرستان اشکذراضافه شد .

 

ادامه مطلب

ثبت ایستگاه راه آهن اشکذر در فهرست آثار ملی کشور

به گزارش روابط عمومی اداره میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی شهرستان اشکذر ، مهندس ادیبان ، مسئول میراث فرهنگی شهرستان اشکذر تصریح نمود طی ثبت چند ایستگاه راه آهن در فهرست آثار ملی ،  ایستگاه راه آهن اشکذر نیز در فهرست آثار ملی  ثبت  شد.

 

ادامه مطلب

حسینیه جلال آباد رستاق در شهرستان اشکذر در فهرست آثار ملی به ثبث رسید .

به گزارش روابط عمومی اداره میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری شهرستان اشکذر، مهندس محمود ادیبان تصریح نمود حسینیه تاریخی جلال آباد رستاق به آثار ثبتی شهرستان اشکذرملحق شد .

مسئول میراث فرهنگی ، صنایع دستی وگردشگری شهرستان اشکذر در این خصوص گفت در ادامه روند ثبت آثار تاریخی شهرستان و با پیگیری های لازم و رفع نواقص و تکمیل شدن پرونده ، حسینیه تاریخی جلال آباد ، واقع در روستای جلال آباد بخش رستاق در شهرستان اشکذر به شماره 32803 در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسید .

ادامه مطلب

اتمام مرمت مجموعه حسینیه ،مسجد و آب انبار حسین آباد در شهرستان اشکذر.

به گزارش روابط عمومی اداره میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری شهرستان اشکذر، مهندس محمود ادیبان ،اظهار نمود مرمت وبازسازی مجموعه تاریخی حسین آباد رستاق در شهرستان اشکذردر حال پایان است .

ادامه مطلب

ایجاد نخستین هتل سنتی شهرستان اشکذر در بافت تاریخی مجومرد

مسئول میراث فرهنگی ، گردشگری و صنایع دستی شهرستان اشکذر گفت : خانه تاریخی دکتر رفیعی در بافت تاریخی مجومرد مرمت وتبدیل به هتل سنتی می شود.

به گزارش  روابط عمومی اداره  میراث فرهنگی ، گردشگری وصنایع دستی شهرستان اشکذر، محمود ادیبان گفت : در راستای رونق گردشگری و همچنین تشویق و حمایت از مالکین خانه های تاریخی، خانه قدیمی دکتر رفیعی با نظارت میراث فرهنگی شهرستان مرمت وبازسازی می شود

 

 

ادامه مطلب

چشمه قل روستای کافی‌آباد شهرستان اشکذر ثبت ملی شد

چشمه “آب قُل”، اثری طبیعی در روستای کافی‌آباد بخش خضرآباد در شهرستان اشکذر است که از سالیان بسیار دور تاکنون از دل زمین می‌جوشد و به دلیل خاصیت آب خود، دارای خواص درمانی زیادی است

به گزارش روابط عمومی اداره میراث فرهنگی ، گردشگری و صنایع دستی محمود ادیبان مسیول میراث فرهنگی شهرستان اشکذر اظهار نمود: چشمه آب قل روستای کافی‌آباد در فهرست آثار طبیعی و ملی ثبت شد.

وی از ثبت ۳ اثر طبیعی و تاریخی در شهرستان‌های استان یزد خبر داد و گفت: پیرو ابلاغیه مونسان؛ وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی؛ درخت سرو کهنسال ابرکوه، غار الماس بهاباد و چشمه قل روستای کافی‌آباد شهرستان اشکذر ۳ اثر طبیعی از استان یزد می باشد که ثبت ملی شده است.

وی تاکید کرد: پس از ثبت آثار طبیعی و تاریخی؛ هرگونه دخل و تصرف یا اقدام و عملیاتی که منجر به تخریب آثار یا تغییر در اصالت اثر شود؛ ممنوع است

مراسم جوش دوره اشکذردر فهرست میراث فرهنگی ناملموس کشور ثبت شد .

 

 

 

به گزارش روابط عمومی اداره میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری شهرستان اشکذر، مهندس محمود ادیبان ، مسئول این اداره تصریح نمود  در اجرای ماده "1"از قانون تشکیل سازمان میراث فرهنگی ، صنایع دستی وگردشگری مصوب سال 1382و مواد "11 و12 "ار قانون الحاق جمهوری اسلامی ایران به کنوانسیون بین المللی حفظ میراث فرهنگی ناملموس مصوب سال 1384 و مواد" 2 و3 " آیین نامه اجرایی مذکور ، میراث فرهنگی ناملموس با عنوان :" مراسم جوش دوره اشکذر"الحاق به شماره 544 مورخ18/10/1396 در فهرست آثار ملی میراث فرهنگی ناملموس کشور به ثبت رسید .

مهندس ادیبان اظهار نمود هر سال با فرا رسیدن محرم همه مسلمانان و حتی غیر مسلمانان هم برای امام حسین (ع) عزاداری می کنند. ولی در میان شیعیان شور و غوغایی به پا  می شود و واقعا به گفته محتشم کاشانی" رستخیزی است که نامش محرم است " و شیعیان در هر جای دنیا که باشند در دهه اول محرم در عزاداری شهیدان کربلا بی قرارند و با انواع و اقسام مراسم و در شکل های مختلف به عزاداری می پردازند. گرچه مراسم روضه خوانی و هیات های سینه زنی، زنجیر زنی و تعزیه برنامه عمومی محرم است اما در کنار این برنامه های عمومی در بعضی شهر ها و روستاها مراسم ویژه ای هم دارند که خاص همان جاست.

در شهر اشکذرنیز جوش دوره، رسم خاص در عزاداری امام حسین (ع)  است .جوش دوره، عزاداری منحصر به فرد در اشکذر در حسینیه سفید اجرا می شود  و برگزاری آن به این شرح است که در صبحگاه دهم محرم، هنگامی که خورشید عاشورا در شرف طلوع است نوحه خوان این مراسم از بلند گو با نوحه خاصی مردم را به شرکت در این مراسم فرا می خواند و سال ها پیش از این که بلند گو نبود چند نفر از ذاکرین امام حسین (ع) پشت بام تکیه حسینیه می رفتند و با هم خوانی هایی به مردم ندا می دادند که به آن صلاة کشیدن می گفتند.

صلاة، صلاة، صلاة

الصلاه علی الحسین الشهیدبکربلا

قربان شوم به وقت دعا کردنت حسین (ع)

با شمر رو سیاه به سر بریدنت حسین (ع)

از قطره قطره ی خون تو می آید این ندا

ای مرحبا به وعده وفا کردنت حسین (ع)

بعد از این اعلام که در سال های اخیر نواختن طبل هم به آن اضافه شده است. از آنجایی که عده ی زیادی از مردم شب عاشورا تا صبح در حسینیه مانده اند و با عزاداری کمک در امور مختلف مانند گوشت خرد کردن و آماده کردن وسایل آشپزی برای طبخ غذا برای ظهر عاشورا یا کمک کردن به آماده شدن وسایل شبیه و تعزیه و هر کاری که لازم باشد صمیمانه همکاری می کنند و در واقع شب را احیا می دارند و عده ای هم یا صبح خودشان به حسینیه آمده اند و چون یک برنامه هر ساله است علاقمندان به این مراسم، با فاصله زمانی خیلی کم در حسینیه تجمع می کنند، نوحه خوانان بالای یکی از غرفه های حسینیه و مردم پایین، جلوی آن ها می ایستند.

این برنامه  یک رسم دیرینه در اشکذر است و نوحه خوان های زیادی به خود دیده است که قدیمی ترین کسی که مردم به یاد دارند آخوند ملا علی بوده، بعد پسرش ملا غلامرضا ذاکری، بعد شخصی به نام میرزا حسن، بعد از او ملا عبدالرسول و ملا غلامحسین پور ذاکری، بعد برادران ملا محمد و ملا عباس حیدری که با فوت ملاعباس یکی از فرزندانش او و حسین دیوبند و استاد محمود نیکنام  نوحه خوانی  را  عهده دارند.

ابتدا مرثیه و نوحه ای که غم انگیزی این روز را حکایت می کند را می خوانند سپس دست در دست یکدیگر داده و دور کلک و نخل و خیمه ها در حسینیه سر پا شده است حلقه ای تشکیل می دهند و در حالی که این حلقه ماتم در چرخش است این نوحه با لحن و شیوه خاصی که بسیار غم انگیز است خوانده می شود.

بگریید ای مسلمانان، بگریید ای مسلمانان به قتل آل پیغمبر (ص)   (جواب)

حسین بی کس مادر، حسین بی کس مادر، قتیل خنجر کافر

بگریید ای مسلمانان، بگریید ای مسلمانان به قتل آل پیغمبر (ص)

چه سان بینم ترا بی سر، چه سان بینم ترا بی سر، میان خون – من مضطر

بگریید ای مسلمانان، بگریید ای مسلمانان به قتل آل پیغمبر (ص)

به صد نازتبپروردم، به صد نازتبپروردم، غریب و بی کس – مادر

بگریید ای مسلمانان، بگریید ای مسلمانان به قتل آل پیغمبر (ص)

بسی زحمت کشیدم من ، بسی زحمت کشیدم من که تا پروردمت مادر

بگریید ای مسلمانان، بگریید ای مسلمانان به قتل آل پیغمبر (ص)

چه شد قاسم؟ چه شد اکبر؟ چه شد قاسم؟ ه شد اکبر؟ چه شد عباس نام آور؟

بگریید ای مسلمانان، بگریید ای مسلمانان به قتل آل پیغمبر (ص)

خزان شد گلشن طاها، خزان شد گلشن طاها، گل و گلزار پیغمبر (ص)

بگریید ای مسلمانان، بگریید ای مسلمانان به قتل آل پیغمبر (ص)

بعد از این که این نوحه چند دفعه تکرار شد، همین که نوحه خوان این اشعار را می خواند، دست ها را رها می کنند، با انگشت به گوشه ی حسینیه اشاره می کنند، یا حسین حسین می گویند و  دست های یکدیگر را رها کرده با فریاد یا حسین و به حالت هجومی به طرف نوحه خوان می دوند، نوه خوان نوحه خاصی دارد که برای این جاست و این نوحه در سال فقط یک بار در همین جا خوانده می شود.

شور است و شین است و واویلا    قتل حسین است و واویلا

شورش ناس است و واویلا          قتل عباس است و واویلا

 

این عهد و پیمانم با جمله یارانم، جانباز جانانم، بر دوست و قربانم.

اندر سجود آخرین، اندر سجود آخرین، شه گفت و با غوغا، یا ربیالاعلی

عهدی که بستم با تو من، آن عهد و نشکستم، بر عهد خود هستم، ای خالق یکتا، یا ربیالاعلی

کردم نثار درگهت (2) ، احباب و یارانم، جمله جوانانم، ای خالق یکتا، یا ربیالاعلی

شد اکبر جوان من (2)، در خون خود غلتان، ای خالق سبحان

عباس شد دستش جدا (2)، از کینه ی عدوان، چون شاخه ی مرجان

شد پیکر قاسم ز کین (2)، نرم از سم اسبان، ای خالق سبحان

بسپرد جان اندر برم (2)، طفل صغیر من، ناخورده شیر من

بسپرد جان عبداللَهَم (2)، اندر کنار من، ای کردگار من

کردند اسیر کوفیان (2)، طفلان بی یاور، آن فرقه ی کافر

گشتم مهیا بر اسیری رفتن خواهر، ای خالق داور

راضی شدم منزل کنم (2)، در دیر نصرانی، حالم تو می دانی

آزرده می گردد در لبم (2)، از چوب خزرانی، ای حیّ سبحانی

سپس نوحه خوان اشاره ای می کند یعنی کسی سینه نزند اما ناله ها همچنان بلند است و  این اشعار محتشم را می خواند:

این کشته ی فتاده به هامون حسین توست

این صید دست و پا زده در خون حسین توست

این ماهی فتاده به دریای خون که هست

زخم از ستاره بر تنش افزون حسین توست

مراسم حسینیه در این جا به پایان می رسد و مردم با شیر گرم و کیک وآش گندم نذری پذیرایی می شوند. سپس نوحه خوانان بعد از اینکه از کسانی که در سال گذشته در مراسم حضور داشته و طی عاشورای سال قبل تا کنون به رحمت حق پیوسته اند یاد می کنند و با مردم به راه می افتند و در کوچه و محل با حالت نوحه خوانی به صورت دوره حرکت می کنند و به ترتیب به خانه هایی که طی یک سال گذشته، از عاشورای سال قبل تاکنون، کسی از آن خانه فوت کرده است وارد می شوند، نوحه و مرثیه ای می خوانند و از خانه بیرون می آیند، در هنگام خروج، صاحب خانه و بازماندگان آن مرحوم یا مرحومه از هیات پذیرایی می کنند، و بعد از خروج از آخرین خانه متوفای آن سال، که دیگر تقریبا نزدیک ظهر شده است، پراکنده می شوند.

 وی در ادامه  نامگذاری این مراسم که آن را « جوش دوره » می خوانند را  از این جهت اعلام نمود که « جوش » به معنی هیجان و التهاب است چرا در این روز مردم در وضعیت عادی و آرام خود نیستند و « دوره » بودن آن هم از این جهت است که هم به صورت حلقه دور حسینیه می چرخند و  هم سپس برای رفتن به خانه فوت شدگان به صورت دوره گردی ، محله را دور می زنند.

 

صبح عاشورا نمی توان ساکت ایستاد، نوحه خوان هم تاب نمی آورد، نوحه می خواند و سینه می زند:

ای تشنه لب این صحرا قربان لب عطشانت

ای نوگل باغ زهرا قربان تن عریانت

زینب به نعش شاه دین، با ناله و آه و زاری، با حالت بی قراری

می گفت چنین با حال حزین، که ای حجت حیّ باری، از چه تو کفن نداری ؟؟!!

ای تشنه لب این صحرا قربان لب عطشانت

ای نوگل باغ زهرا قربان تن عریانت.

زینب بگفتا یا اخی، آه از تو و افغان از من، این جمع پریشان از من

ای تشنه لب این صحرا قربان لب عطشانت

ای نوگل باغ زهرا قربان تن عریانت

 

ادامه مطلب

خانه های تاریخی اشکذر نگین های درخشان بافت تاریخی .

به گزارش روابط عمومی اداره میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری شهرستان اشکذر، محمود ادیبان ، مسئول این اداره ضمن تشکر از ساکنین و مالکین خانه های تاریخی جهت مرمت این آثار و پویایی و زنده کردن حیات در این ابنیه  تصریح کردند مرمت خانه های تاریخی هر چه بیشتر در محلات قدیمی و  بافتهای تاریخی شهرستان اشکذر در حال پیشرفت است و مالکین ،این بناهاکه سرمایه های فرهنگی و تاریخی شهر و دیار شان  هست را حفظ ومرمت می کنند وروح تازه ای را به آنها می دمند .

ادامه مطلب

باززنده سازی، مرمت و احیاء بازارچه رنگرزی مجومرد

بازارچه رنگرزی مجومرد

به گزارش روابط عمومی اداره میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری شهرستان اشکذر، مهندس محمود ادیبان ، مسئول این اداره تصریح نمود با هدف ایجاد و راه اندازی بازارچه های  صنایع دستی و رونق کارگاهها و کسب وکار در زمینه تولید محصولات  صنایع دستی  در شهرستان اشکذر،  اعتباری بالغ بر دو میلیلرد وپانصد میلیون ريال از محل اسناد خزانه سال 98 جهت باززنده سازی و مرمت واحیاء بازارچه در نظر گرفته شده است .

ادامه مطلب

آب انبار شیر علی آباد ،اولین اثر ثبتی در روستای علی آباد رستاق شهرستان اشکذر

آب انبار علی آباد

به گزارش روابط عمومی ادراه میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری شهرستان اشکذر ، مهندس ادیبان ، مسئول میراث فرهنگی شهرستان اشکذر تصریح نمود تنها آب انبار شیر  روستای علی آباد متعلق به دوره پهلوی اول به عنوان اولین اثر ثبتی این روستا در سیاهه آثار ملی کشور به شماره 32201  به ثبت رسید .

 وی اظهار کرد روستای علی آباد یکی از روستاهای تاریخی شهرستان اشکذر بوده که دارای بافت تاریخی بکر و دستنخورده ای است که آثار تاریخی ارزشمندی مانند آب انبار ، مدرسه ، آتشکده ، مسجد ، خانه های تاریخی و ...را در دل خود جای داده است . اهالی روستا هم مسلمان وهم زرتشتی ایند و با کشاورزی ودامداری در این روستا ، روزگار می گذرانند.  آب انبار شیر  که در کشتخوان این روستا بنا شده ، دارای یک مخزن با چهار بادگیر ، سردر ورودی و اتاقهایی در طرفین ورودی است که توسط قنات علی آباد  پر از آب میشده که بعد ازخشک شدن آب قنات همچنان با آب چاه کشاوزی فعال است .

 

ابزارک آب انبار علی آباد تصویر

آب انبار ملا ابراهیم فیروزآباد در شهرستان اشکذر در فهرست آثار ملی به ثبت رسید .

به گزارش روابط عمومی ادراه میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری شهرستان اشکذر ، مهندس ادیبان ، مسئول میراث فرهنگی شهرستان اشکذر اظهار داشت آب انبار ملا ابراهیم در روستای فیروزآباد متعلق به دوره پهلوی اول به شماره 32204  در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسید .

ادامه مطلب

مسجد معصومه ابراهیم آباد درشهرستان اشکذر در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسید .

در اجرای بند (ج) ماده واحده قانون تشکیل سازمان میراث‌ فرهنگی کشور مصوب ۱۳۶۴ مجلس شورای اسلامی و بند ششم ماده سوم قانون اساسنامه سازمان میراث‌ فرهنگی کشور مصوب ۱۳۶۷ مجلس شورای اسلامی مبنی بر ثبت آثار ارزشمند منقول و غیرمنقول فرهنگی‌-تاریخی کشور در فهرست آثار ملی و فهرست‌های ذی‌ربط، مراتب ثبت اثر فرهنگی‌‌تاریخی «مسجد معصومه » متعلق به دوره قاجار واقع در استان یزد، شهرستان اشکذر، بخش مرکزی، دهستان رستاق، روستای ابراهیم آباد، خیابان امام، مسجد معصومه پس از طی تشریفات قانونی لازم به‌شماره 32057 مورخ 23/3/1397در فهرست آثار ملی ایران به‌ثبت رسید.

ادامه مطلب

مرمت خانه سید محمود حسینی همت آباد رستاق .

 یکی دیگر از خانه های تاریخی شهرستان در روستای همت آباد رستاق مرمت می شود.

 

خانه باغ حسینی در ابتدای روستا و در ضلع شرقی قلعه همت آباد بنا شده و دارای معماری
زیبا، شامل حیاط مرکزی و اتاقهای متعدد در سه جبهه، تالار با دو بادگیر، صفه، حوض
خانه ، و باغ بزرگی در ضلع جنوب می باشد این بنا دارای عناصر و تزیئنات بسیار
زیبایی در خود می باشد. که از جمله آن می توان به سر در بلند و بسیار زیبای خانه
همراه با معماری بسیار زیبا و ارزشمند آن اشاره نمود که در نوع خود منحصر به فرد
می باشد.

ادامه مطلب

مراسم جوش دوره اشکذردر فهرست میراث فرهنگی ناملموس کشور ثبت شد .

 

  

در اجرای ماده "1"از قانون تشکیل سازمان میراث فرهنگی ، صنایع دستی وگردشگری مصوب سال 1382و مواد "11 و12 "ار قانون الحاق جمهوری اسلامی ایران به کنوانسیون بین المللی حفظ میراث فرهنگی ناملموس مصوب سال 1384 و مواد" 2 و3 " آیین نامه اجرایی مذکور ، میراث فرهنگی ناملموس با عنوان :" مراسم جوش دوره اشکذر"الحاق به شماره 544 مورخ18/10/1396 در فهرست آثار ملی میراث فرهنگی ناملموس کشور به ثبت رسید .

هر سال با فرا رسیدن محرم همه مسلمانان و حتی غیر مسلمانان هم برای امام حسین (ع) عزاداری می کنند. ولی در میان شیعیان شور و غوغایی به پا  می شود و واقعا به گفته محتشم کاشانی رستخیزی است که نامش محرم است و شیعیان در هر جای دنیا که باشند در دهه اول محرم در عزاداری شهیدان کربلا بی قرارند و با انواع و اقسام مراسم و در شکل های مختلف به عزاداری می پردازند. گرچه مراسم روضه خوانی و هیات های سینه زنی، زنجیر زنی و تعزیه برنامه عمومی محرم است اما در کنار این برنامه های عمومی در بعضی شهر ها و روستاها مراسم ویژه ای هم دارند که خاص همان جاست.

در شهر اشکذرنیز جوش دوره رسم خاص در عزاداری امام حسین (ع)  است .جوش دوره، عزاداری منحصر به فرد در اشکذر در حسینیه سفید اجرا می شود  و برگزاری آن به این شرح است که در صبحگاه دهم محرم، هنگامی که خورشید عاشورا در شرف طلوع است نوحه خوان این مراسم از بلند گو با نوحه خاصی مردم را به شرکت در این مراسم فرا می خواند و سال ها پیش از این که بلند گو نبود چند نفر از ذاکرین امام حسین (ع) پشت بام تکیه حسینیه می رفتند و با هم خوانی هایی به مردم ندا می دادند که به آن صلاة کشیدن می گفتند.

صلاة، صلاة، صلاة

الصلاه علی الحسینالشهیدبکربلا

قربان شوم به وقت دعا کردنت حسین (ع)

با شمر رو سیاه به سر بریدنت حسین (ع)

از قطره قطره ی خون تو می آید این ندا

ای مرحبا به وعده وفا کردنت حسین (ع)

بعد از این اعلام که در سال های اخیر نواختن طبل هم به آن اضافه شده است. از آنجایی که عده ی زیادی از مردم شب عاشورا تا صبح در حسینیه مانده اند و با عزاداری کمک در امور مختلف مانند گوشت خرد کردن و آماده کردن وسایل آشپزی برای طبخ غذا برای ظهر عاشورا یا کمک کردن به آماده شدن وسایل شبیه و تعزیه و هر کاری که لازم باشد صمیمانه همکاری می کنند و در واقع شب را احیا می دارند و عده ای هم یا صبح خودشان به حسینیه آمده اند و چون یک برنامه هر ساله است علاقمندان به این مراسم، با فاصله زمانی خیلی کم در حسینیه تجمع می کنند، نوحه خوانان بالای یکی از غرفه های حسینیه و مردم پایین، جلوی آن ها می ایستند.

این برنامه  یک رسم دیرینه در اشکذر است و نوحه خوان های زیادی به خود دیده است که قدیمی ترین کسی که مردم به یاد دارند آخوند ملا علی بوده، بعد پسرش ملا غلامرضا ذاکری، بعد شخصی به نام میرزا حسن، بعد از او ملا عبدالرسول و ملا غلامحسین پور ذاکری، بعد برادران ملا محمد و ملا عباس حیدری که با فوت ملاعباس یکی از فرزندانش او و حسین دیوبند  نوحه خوانی  را  عهده دارند.

ابتدا مرثیه و نوحه ای که غم انگیزی این روز را حکایت می کند را می خوانند سپس دست در دست یکدیگر داده و دور کلک و نخل و خیمه ها در حسینیه سر پا شده است حلقه ای تشکیل می دهند و در حالی که این حلقه ماتم در چرخش است این نوحه با لحن و شیوه خاصی که بسیار غم انگیز است خوانده می شود.

بگریید ای مسلمانان، بگریید ای مسلمانان به قتل آل پیغمبر (ص)   (جواب)

حسین بی کس مادر، حسین بی کس مادر، قتیل خنجر کافر

بگریید ای مسلمانان، بگریید ای مسلمانان به قتل آل پیغمبر (ص)

چه سان بینم ترا بی سر، چه سان بینم ترا بی سر، میان خون – من مضطر

بگریید ای مسلمانان، بگریید ای مسلمانان به قتل آل پیغمبر (ص)

به صد نازتبپروردم، به صد نازتبپروردم، غریب و بی کس – مادر

بگریید ای مسلمانان، بگریید ای مسلمانان به قتل آل پیغمبر (ص)

بسی زحمت کشیدم من ، بسی زحمت کشیدم من که تا پروردمت مادر

بگریید ای مسلمانان، بگریید ای مسلمانان به قتل آل پیغمبر (ص)

چه شد قاسم؟ چه شد اکبر؟ چه شد قاسم؟ ه شد اکبر؟ چه شد عباس نام آور؟

بگریید ای مسلمانان، بگریید ای مسلمانان به قتل آل پیغمبر (ص)

خزان شد گلشن طاها، خزان شد گلشن طاها، گل و گلزار پیغمبر (ص)

بگریید ای مسلمانان، بگریید ای مسلمانان به قتل آل پیغمبر (ص)

بعد از این که این نوحه چند دفعه تکرار شد، همین که نوحه خوان این اشعار را می خواند، دست ها را رها می کنند، با انگشت به گوشه ی حسینیه اشاره می کنند، یا حسین حسین می گویند و  دست های یکدیگر را رها کرده با فریاد یا حسین و به حالت هجومی به طرف نوحه خوان می دوند، نوه خوان نوحه خاصی دارد که برای این جاست و این نوحه در سال فقط یک بار در همین جا خوانده می شود.

شور است و شین است و واویلا    قتل حسین است و واویلا

شورش ناس است و واویلا          قتل عباس است و واویلا

 

این عهد و پیمانم با جمله یارانم، جانباز جانانم، بر دوست و قربانم.

اندر سجود آخرین، اندر سجود آخرین، شه گفت و با غوغا، یا ربیالاعلی

عهدی که بستم با تو من، آن عهد و نشکستم، بر عهد خود هستم، ای خالق یکتا، یا ربیالاعلی

کردم نثار درگهت (2) ، احباب و یارانم، جمله جوانانم، ای خالق یکتا، یا ربیالاعلی

شد اکبر جوان من (2)، در خون خود غلتان، ای خالق سبحان

عباس شد دستش جدا (2)، از کینه ی عدوان، چون شاخه ی مرجان

شد پیکر قاسم ز کین (2)، نرم از سم اسبان، ای خالق سبحان

بسپرد جان اندر برم (2)، طفل صغیر من، ناخورده شیر من

بسپرد جان عبداللَهَم (2)، اندر کنار من، ای کردگار من

کردند اسیر کوفیان (2)، طفلان بی یاور، آن فرقه ی کافر

گشتم مهیا بر اسیری رفتن خواهر، ای خالق داور

راضی شدم منزل کنم (2)، در دیر نصرانی، حالم تو می دانی

آزرده می گردد در لبم (2)، از چوب خزرانی، ای حیّ سبحانی

سپس نوحه خوان اشاره ای می کند یعنی کسی سینه نزند اما ناله ها همچنان بلند است و  این اشعار محتشم را می خواند:

این کشته ی فتاده به هامون حسین توست

این صید دست و پا زده در خون حسین توست

این ماهی فتاده به دریای خون که هست

زخم از ستاره بر تنش افزون حسین توست

مراسم حسینیه در این جا به پایان می رسد و مردم با شیر گرم و کیک نذری پذیرایی می شوند. سپس نوحه خوانان بعد از اینکه از کسانی که در سال گذشته در مراسم حضور داشته و طی عاشورای سال قبل تا کنون به رحمت حق پیوسته اند یاد می کنند و با مردم به راه می افتند و در کوچه و محل با حالت نوحه خوانی به صورت دوره حرکت می کنند و به ترتیب به خانه هایی که طی یک سال گذشته، از عاشورای سال قبل تاکنون، کسی از آن خانه فوت کرده است وارد می شوند، نوحه و مرثیه ای می خوانند و از خانه بیرون می آیند، در هنگام خروج، صاحب خانه و بازماندگان آن مرحوم یا مرحومه از هیات پذیرایی می کنند، و بعد از خروج از آخرین خانه متوفای آن سال، که دیگر تقریبا نزدیک ظهر شده است، پراکنده می شوند.

     نامگذاری این مراسم که آن را « جوش دوره » می خوانند از این جهت است که « جوش » به معنی هیجان و التهاب است چرا در این روز مردم در وضعیت عادی و آرام خود نیستند و « دوره » بودن آن هم از این جهت است که هم به صورت حلقه دور حسینیه می چرخند و  هم سپس برای رفتن به خانه فوت شدگان به صورت دوره گردی ، محله را دور می زنند.

 

 

 

 

 

 

صبح عاشورا نمی توان ساکت ایستاد، نوحه خوان هم تاب نمی آورد، نوحه می خواند و سینه می زند:

ای تشنه لب این صحرا قربان لب عطشانت

ای نوگل باغ زهرا قربان تن عریانت

زینب به نعش شاه دین، با ناله و آه و زاری، با حالت بی قراری

می گفت چنین با حال حزین، که ای حجت حیّ باری، از چه تو کفن نداری ؟؟!!

ای تشنه لب این صحرا قربان لب عطشانت

ای نوگل باغ زهرا قربان تن عریانت.

زینب بگفتا یا اخی، آه از تو و افغان از من، این جمع پریشان از من

ای تشنه لب این صحرا قربان لب عطشانت

ای نوگل باغ زهرا قربان تن عریانت

مسجد تک مناره عزآباد درشهرستان اشکذر در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسید .

در اجرای بند (ج) ماده واحده قانون تشکیل سازمان میراث‌ فرهنگی کشور مصوب ۱۳۶۴ مجلس شورای اسلامی و بند ششم ماده سوم قانون اساسنامه سازمان میراث‌ فرهنگی کشور مصوب ۱۳۶۷ مجلس شورای اسلامی مبنی بر ثبت آثار ارزشمند منقول و غیرمنقول فرهنگی‌-تاریخی کشور در فهرست آثار ملی و فهرست‌های ذی‌ربط، مراتب ثبت اثر فرهنگی‌‌تاریخی «مسجد تک مناره عزآباد» واقع در استان یزد، شهرستان اشکذر، بخش مرکزی، دهستان رستاق، روستای عز آباد، خیابان اصلی عزآباد، مسجد تک مناره  پس از طی تشریفات قانونی لازم به‌شماره 32055 مورخ 1397/3/23در فهرست آثار ملی ایران به‌ثبت رسید.

 

ادامه مطلب

مسجد ریگ مجومرد و مرمت عمارت های کاوش شده

پس ازمرمت بنای مسجد و طی کاوش های انجام شده پیرامون مسجد و نمایان شدن بناهای زیر
ریگ، با تخصیص اعتبار 800 میلیون ریال، این عمارت ها بازسازی و مرمت می شوند.

 

 

ادامه مطلب

مرمت مسجد ملا احمد مجومرد در حال اتمام .

 

به گزارش روابط عمومی میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری شهرستان اشکذر، مسئول میراث فرهنگی شهرستان  اشکذر مهندس ادیبان اظهار داشت این مسجد در بافت تاریخی مجومرد واقع شده است و متعلق به دوره صفویه می باشد  این بنا شامل سه دهنه سقف طاق و تویزه ای و دو ورودی می باشد که با  تخصیص اعتبار 300 میلیون ریال از سوی اداره میراث فرهنگی عملیات مرمت آن آغاز شد .

 

ادامه مطلب

آب انبار حاجی علیرضا فیروز آباد در فاز دوم مرمت

 

 

ادامه مطلب

تنوره آسیاب آبی اشکذر مرمت و بازسازی می شود .

 

به گزارش
روابط عمومی  میراث فرهنگی ، صنایع دستی و گردشگری
شهرستان اشکذر،مهندس محمود ادیبان، مسئول میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری شهرستان
اشکذر اظهار داشت طی انعقاد تفاهم نامه مشارکتی فی مابین میراث فرهنگی ،صنایع دستی
وگردشگری شهرستان اشکذر  و شهرداری اشکذر
عملیات مرمتی  قسمت تنوره آسیاب آبی اشکذر
آغاز شد

ادامه مطلب

حمام و بافت تاریخی خضرآباد در شهرستان اشکذردر اولویت مرمت .

به گزارش
روابط عمومی  میراث فرهنگی ، صنایع دستی و گردشگری
شهرستان اشکذر،مهندس محمود ادیبان، مسئول میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری شهرستان
اشکذرتصریح نمود با انعقاد تفاهم نامه با شهرداری شهر خضرآّباد عملیات مرمتی حمام
وبافت تاریخی خضرآباد شروع شد

ادامه مطلب

آغاز احیای بافت تاریخی خضرآباد

 

به گزارش روابط عمومی نمایندگی میراث فرهنگی ،صنایع دستی و گردشگری شهرستان اشکذر ،سید محمد جعفر میر جلیلی مسئول  نمایندگی به اتفاق فرماندهی یگان حفاظت ،شهردار ،شورای شهر و تنی چند از کارشناسان از بافت تاریخی و خانه های قدیمی و تک بناهای خضرآباد بازدید نمودن و مطالبی در خصوص حفظ بافت تاریخی ،بررسی مشکلات بافت، هزینه کرد اعتبارات  و اولویت های مرمت وبازسازی مطرح و مقرر شد عملیات مرمتی با همکاری و مشارکت شورا وشهرداری خضرآباد آغاز گردد و تعدادی از بناها به ثبت ملی برسد

ادامه مطلب

معرفی زیارتگاه سنگ در روستای دربرز خضر آباد

 

به گزارش روابط عمومی نمایندگی میراث فرهنگی ،صنایع دستی و گردشگری شهرستان
اشکذر ،آقای سید محمد جعفر میر جلیلی مسئول این نمایندگی اظهار داشت در ادامه شناسایی
وبررسی آثار تاریخی و جاذبه های جدید گردشگری شهرستان اشکذر زیارتگاه سنگ روستای دربرز
خضزآباد شناسایی وتمهیدات لازم به منظور حفظ این اثر گرانقدر اندیشیده شد.

ادامه مطلب

توسعه مسجد ملا احمد رضوانشهر به سبک سنتی

به گزارش روابط عمومی میراث فرهنگی ،صنایع دستی و گردشگری شهرستان اشکذر آقای سید محمد جعفر میر جلیلی مسئول نمایندگی میراث فرهنگی شهرستان اشکذر اظهار داشت  مسجد ملا احمد رضوانشهر در بافت تاریخی ،  جنب مسجد جامع وحسینیه رضوانشهر،  واقع شده که به همت هیات امناء و خیرین محلی و نظارت نمایندگی میراث فرهنگی شهرستان اشکذر به سبک سنتی توسعه می یابد.

 

ادامه مطلب

راز احیای معماری سنتی در شهرستان اشکذر

به گزارش روابط عمومی میراث فرهنگی ،صنایع دستی و گردشگری شهرستان اشکذر آقای سید محمد جعفر میر جلیلی مسئول نمایندگی میراث فرهنگی شهرستان اشکذر اظهار داشت گرایش به سبک وسیاق معماری  سنتی در  ابنیه  شهرستان اشکذر  ادامه دارد . وی افزود عشق وعلاقه ساکنین شهرستان در احیای معماری سنتی  بازتاب تغییرات فرهنگ عمومی در ساخت وساز های جدید ، اهمیت توجه به  مرمت آثار تاریخی و حفظ سنتها و ارزشهای ماندگاراست  .

ادامه مطلب